در یک نگاه

• وال‌استریت درگیر یک رالی سریع و شدید است که برخی آن را شبیه حباب دات‌کام می‌دانند.
• تحلیلگران می‌گویند بازار حال‌وهوای ۱۹۹۹ دارد، اما از نظر بنیادی قوی‌تر از آن دوره است.
• با این حال، نشانه‌هایی از ریسک در عمق بازار و تمرکز شدید رشد دیده می‌شود.
• برخی هشدار می‌دهند این وضعیت می‌تواند شباهت‌هایی با دوره‌های قبل از اصلاح بزرگ داشته باشد، هرچند هنوز سیگنال قطعی سقوط نیست.

وال‌استریت نشانه‌هایی از یک «جهش سریع و غیرمنتظره» در بازار سهام را نشان می‌دهد؛ پدیده‌ای که برخی تحلیلگران آن را با حباب دات‌کام (Dot-Com) اواخر دهه ۱۹۹۰ مقایسه می‌کنند و این شباهت‌ها را نگران‌کننده ارزیابی می‌کنند. این مقاله را موسسه YahooFinance منتشر کرده است و توسط یوتوتایمز برای مخاطبان فارسی‌زبان تهیه شده است. شاخص‌های S&P 500 و نزدک روز دوشنبه در نزدیکی رکوردهای تاریخی خود نوسان داشتند، در حالی که بازارها یکی از بهترین فصل‌های گزارشات درآمدزایی در سال‌های اخیر را تجربه می‌کنند و موجی از بازبینی‌های صعودی حتی خوش‌بین‌ترین تحلیلگران را نیز غافلگیر کرده است. این هفته مؤسسه Yardeni Research هدف پایان سال خود برای شاخص S&P 500 را از ۷۷۰۰ به ۸۲۵۰ افزایش داد؛ این تصمیم پس از آن اتخاذ شد که برآوردهای اجماع سود شرکت‌ها برای سال‌های ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷ به‌طور قابل توجهی از پیش‌بینی‌های حتی نسبتاً خوش‌بینانه این مؤسسه فراتر رفت. اد یاردنی، رئیس مؤسسه Yardeni Research ، روز یکشنبه در یادداشتی نوشت: «هرگز ندیده‌ایم انتظارات اجماع سود برای سال جاری و سال‌های پیش رو تا این حد سریع افزایش پیدا کند.» او افزود: «نتیجه این وضعیت، یک جهش در بازار سهام با محوریت گزارشات درآمدزایی بوده است.» رشد سریع سهام شرکت‌های نیمه‌هادی باعث شده است که ناظران بازار برای تحلیل وضعیت فعلی، به الگوهای دوره رشد پیش از سقوط حباب دات‌کام بازگردند. از کف بازار در تاریخ ۳۰ مارس ۲۰۲۶ و به‌ویژه طی چند هفته اخیر، «حس و حال سال ۱۹۹۹» به چشم می‌خورد. یولیان امانوئل، استراتژیست مؤسسه Evercore ISI، و تیم او در یادداشتی نوشتند: «خانواده، دوستان، پزشکان، حتی رانندگان اوبر همه درباره سهام هوش مصنوعی و فناوری صحبت می‌کنند.» اما امانوئل و تیم او تأکید می‌کنند که خوش‌بینی بازار در سال ۲۰۲۶ بر پایه‌ای محکم‌تر نسبت به دوران حباب دات‌کام شکل گرفته است. در سال ۱۹۹۹، سهام «ستاره‌های دات‌کام» با میانگین نسبت قیمت به سود حدود ۱۵۲ برابر معامله می‌شد؛ به این معنا که سرمایه‌گذاران برای هر ۱ دلار سود، ۱۵۲ دلار پرداخت می‌کردند. در مقابل، «نسل هوش مصنوعی ۲۰۲۶» امروز با نسبت حدود ۳۹ برابر سود معامله می‌شود. امانوئل نوشت: «ارزش‌گذاری‌ها بالا است، اما به سطوح بسیار شدید سال ۲۰۰۰ نمی‌رسد. با این حال، نشانه‌های هشداردهنده‌ای در زیر سطح بازار در حال ظاهر شدن هستند. روز دوشنبه، برایان سوزی از یاهو فایننس (Yahoo Finance) به یک رالی بسیار متمرکز در عمق بازار اشاره کرد. هم‌زمان، جاناتان کرینسکی، استراتژیست BTIG، یادآور شد که روز جمعه تنها سومین بار از سال ۱۹۹۰ بود که تعداد سهام‌هایی از S&P 500 که به کف‌های جدید رسیده‌اند، از تعداد سهام‌هایی که به سقف‌های جدید رسیده‌اند بیشتر شد؛ آن هم در روزی که خود شاخص رکورد تاریخی ثبت کرده بود. پیتر بوک‌ور، مدیر ارشد سرمایه‌گذاری در گروه مالی Bleakley، نیز اشاره کرد که شاخص S&P 500 هم‌زمان با ثبت رکورد تاریخی، شاهد این بوده است که ۵ درصد از سهام تشکیل‌دهنده آن به کف ۵۲ هفته‌ای سقوط کرده‌اند؛ پدیده‌ای که تنها سه بار در تاریخ رخ داده است: ژوئیه ۱۹۲۹، ژانویه ۱۹۷۳ و دسامبر ۱۹۹۹، یعنی درست پیش از ترکیدن حباب دات‌کام. بوک‌ور در ادامه نوشت: «این یک سیگنال نزولی نیست، چون نمی‌دانیم دقیقاً در چه مرحله‌ای از این چرخه قرار داریم؛ اما از نظر شدت و جهش‌های تند در این سهام، شباهت‌های زیادی به گذشته دیده می‌شود.» هیچ‌کس این موضوع را صریح‌تر از سرمایه‌گذار مایکل بری بیان نکرد؛ او روز جمعه و پس از آنکه شاخص احساسات مصرف‌کننده (consumer sentiment) به پایین‌ترین سطح جدیدی رسید و گزارش اشتغال نیز بازاری مقاوم اما نه چندان درخشان را نشان داد، این هشدار را مطرح کرد. به گفته وی: «سهام نه به‌دلیل اشتغال یا احساسات مصرف‌کننده بالا و پایین می‌شوند. آن‌ها صرفاً به این دلیل به‌طور مستقیم در حال صعودند که پیش‌تر هم در مسیر صعود قرار داشته‌اند؛ بر پایه یک تز دوکلمه‌ای که همه تصور می‌کنند آن را می‌فهمند»

مایکل بری هشدار داده است که بازارهای مالی نشانه‌هایی از شکل‌گیری حباب را بروز می‌دهند؛ وضعیتی که به گفته او تحت تأثیر تب هوش مصنوعی و معاملات هیجانی مبتنی بر شتاب قیمتی ایجاد شده است.

او به سرمایه‌گذاران توصیه می‌کند از میزان سرمایه‌گذاری خود در سهام فناوری بکاهند و «فریب طمع را نخورند.»

بری همچنین توصیه می‌کند سرمایه‌گذاران سهم بیشتری از دارایی خود را به وجه نقد اختصاص دهند و از ورود به موقعیت‌های پرریسکی مانند فروش استقراضی خودداری کنند؛ زیرا به باور او این نوع معاملات برای اغلب افراد هم پرهزینه است و هم ریسک بالایی دارد.

بری که به‌دلیل پیش‌بینی بحران مالی ۲۰۰۸ شهرت دارد، معتقد است شرایط کنونی شباهت زیادی به حباب دات‌کام در سال‌های ۱۹۹۹ تا ۲۰۰۰ دارد و ارزش‌گذاری سهام فناوری را بیش از اندازه بالا می‌داند.